Wybór nożyc do prętów nie powinien sprowadzać się wyłącznie do zakupu największego dostępnego modelu. Długość narzędzia wpływa na uzyskiwaną siłę dźwigni, ale równie istotne są średnica przecinanego elementu, twardość stali oraz warunki, w których wykonywane jest cięcie. Innych nożyc potrzebujemy do okazjonalnego przecinania cieńszych elementów, a innych do regularnej pracy z grubymi prętami stalowymi.
Profesjonalne nożyce, obcinaki, ściągacze, praski i akcesoria obejmują wiele konstrukcji przeznaczonych do różnych materiałów i zastosowań. Jeżeli zadaniem jest przecinanie prętów, grubego drutu czy elementów zbrojenia, należy sięgnąć po nożyce do prętów, których długa konstrukcja i mechanizm dźwigniowy pozwalają uzyskać odpowiednio dużą siłę cięcia.
Jak działają nożyce dźwigniowe do prętów?
Zasada działania jest stosunkowo prosta. Długie rękojeści zwiększają siłę przekazywaną przez użytkownika na szczęki tnące. Dzięki temu materiał, którego przecięcie zwykłymi szczypcami byłoby bardzo trudne lub niemożliwe, można przeciąć ręcznym narzędziem bez stosowania elektronarzędzi.
Nie oznacza to jednak, że każde nożyce poradzą sobie z każdym prętem. Producent określa maksymalne parametry materiału, a jednym z najważniejszych jest jego twardość. Ten sam model może przecinać element o większej średnicy wykonany z bardziej miękkiej stali, ale przy twardszym materiale dopuszczalna średnica będzie mniejsza.
Dobrym przykładem są nożyce do prętów Knipex 71 72 460, które przy długości 460 mm umożliwiają cięcie materiału o twardości do 48 HRC i średnicy do 5 mm, natomiast dla materiału do 40 HRC zakres wzrasta do 6 mm.
Jaką długość nożyc do prętów wybrać?
Długość narzędzia bezpośrednio wpływa na uzyskiwaną dźwignię. Im dłuższe rękojeści, tym większą siłę można przekazać na szczęki. Nie zawsze oznacza to jednak, że najdłuższy model będzie najbardziej praktyczny.
Nożyce o długości 460 mm są stosunkowo poręczne i sprawdzą się przy mniejszych średnicach. Wariant 610 mm daje już większą dźwignię, pozostając narzędziem wygodnym podczas wielu typowych prac budowlanych i warsztatowych.
Przy długości 760 mm możliwości cięcia jeszcze rosną. Model tej wielkości pozwala pracować z grubszymi elementami, ale wymaga również większej przestrzeni roboczej.
Największy wariant serii, Knipex 71 72 910, ma długość 910 mm i umożliwia cięcie materiałów o twardości do 48 HRC o średnicy do 9 mm oraz materiałów do 40 HRC o średnicy do 11 mm. Tak długie rękojeści zapewniają bardzo dużą dźwignię, dlatego model jest przeznaczony do szczególnie wymagających prac.
Średnica pręta to nie wszystko – zwróć uwagę na twardość
Jednym z częstszych błędów przy wyborze nożyc jest sprawdzanie wyłącznie maksymalnej średnicy cięcia. Informacja „do 9 mm” nie mówi wszystkiego, jeżeli nie wiadomo, dla jakiej twardości materiału producent podaje ten parametr.
Im twardsza stal, tym większe obciążenie powstaje na szczękach podczas cięcia. Dlatego przed rozpoczęciem pracy warto znać nie tylko średnicę pręta, ale również właściwości materiału.
Używanie nożyc do elementów przekraczających wartości przewidziane przez producenta może prowadzić do przyspieszonego zużycia lub uszkodzenia części tnącej. Z tego powodu zapas możliwości narzędzia jest szczególnie istotny w zastosowaniach profesjonalnych.
Więcej na ten temat opisujemy w poradniku „Jak ciąć pręty zbrojeniowe? Jak dobrać nożyce do średnicy i twardości stali?”.
Kiedy warto wybrać dłuższe nożyce?
Dłuższy model warto rozważyć przede wszystkim wtedy, gdy regularnie przecinane są grubsze i twardsze elementy. Większa dźwignia ogranicza siłę, którą użytkownik musi przyłożyć do rękojeści.
Nie warto jednak kupować największego modelu wyłącznie „na zapas”. Nożyce o długości 910 mm zajmują więcej miejsca i podczas pracy w ograniczonej przestrzeni mogą być mniej wygodne od wariantu 460 lub 610 mm.
Najlepiej więc dobrać długość do materiałów przecinanych najczęściej, pozostawiając odpowiedni zapas względem ich maksymalnej średnicy i twardości.
A co z cięciem siatki zbrojeniowej?
Do przecinania pojedynczych prętów dobrze sprawdzają się klasyczne nożyce z prostą głowicą. Podczas intensywnej pracy z siatką zbrojeniową warto jednak zwrócić uwagę również na konstrukcje kątowe.
Wygięta głowica może poprawić pozycję narzędzia względem przecinanego materiału i ułatwić pracę przy siatkach znajdujących się blisko podłoża. Różnice pomiędzy obiema konstrukcjami omawiamy dokładniej w poradniku „Jak ciąć siatkę zbrojeniową? Nożyce proste czy kątowe?”.
Czy zużyte nożyce trzeba wymieniać w całości?
Nie zawsze. W profesjonalnych nożycach do prętów stosowane są rozwiązania umożliwiające wymianę części roboczej. W przypadku odpowiednich modeli Knipex dostępne są zapasowe głowice dopasowane do konkretnej długości narzędzia.
Ma to znaczenie zwłaszcza w firmach, w których nożyce są intensywnie eksploatowane. Zamiast wymieniać całe narzędzie, można zastąpić zużytą głowicę odpowiednią częścią zamienną. Temat rozwijamy w artykule „Kiedy wymienić głowicę w nożycach do prętów i jak dobrać część zamienną?”.
Jak dobrać nożyce do własnej pracy?
Najważniejsze są trzy informacje: średnica przecinanego elementu, twardość materiału oraz częstotliwość wykonywania cięć. Dopiero na tej podstawie warto dobrać długość nożyc i wymagany zakres pracy szczęk.
Do mniejszych elementów wygodniejszy może być model 460 lub 610 mm. Przy większych średnicach warto rozważyć 760 albo 910 mm, których dłuższe rękojeści zapewniają większą dźwignię.
Sprawdź nożyce do prętów dostępne w ofercie NOVAMET i porównaj długości oraz zakresy cięcia poszczególnych modeli.
