Cięcie rur z tworzywa sztucznego wygląda na prostą czynność, jednak dobór odpowiedniego narzędzia ma duży wpływ na jakość wykonanej pracy. Rury instalacyjne różnią się średnicą, grubością ścianki, budową oraz materiałem, dlatego jeden typ obcinaka nie zawsze sprawdzi się w każdym zastosowaniu. Innego narzędzia możemy potrzebować do cienkiej rury z tworzywa, innego do grubościennej rury kompozytowej, a jeszcze innego do karbowanej osłony przewodów.
Właściwie dobrany obcinak pozwala uzyskać równe cięcie, ograniczyć deformowanie rury i znacznie przyspieszyć przygotowanie instalacji. W kategorii Nożyce, obcinaki, ściągacze, praski i akcesoria dostępne są narzędzia przeznaczone do różnych prac instalacyjnych oraz obróbki tworzyw.
Jakie rury można ciąć obcinakiem?
Pod pojęciem rur z tworzywa kryje się kilka różnych grup produktów. Są to między innymi klasyczne rury z tworzyw sztucznych, rury wielowarstwowe, rury kompozytowe z warstwą aluminium oraz elastyczne rury faliste i karbowane stosowane jako osłony instalacyjne.
Dlatego przed wyborem narzędzia warto określić przede wszystkim rodzaj przecinanej rury. W kategorii Nożyce i obcinaki do tworzywa – do rurek, profili i kanałów kablowych znajdują się narzędzia przeznaczone właśnie do obróbki takich materiałów.
Kolejnym parametrem jest średnica. Każdy obcinak posiada określony zakres roboczy i przekroczenie maksymalnej średnicy może uniemożliwić prawidłowe wykonanie cięcia.
Obcinak do rur z mechanizmem zapadkowym
Jednym z popularnych rozwiązań jest obcinak wykorzystujący mechanizm zapadkowy. Kolejne ruchy rękojeści stopniowo przesuwają ostrze przez materiał, dzięki czemu przecięcie grubszej ścianki wymaga mniejszego wysiłku niż w przypadku prostych nożyc.
Przykładem takiej konstrukcji jest Knipex 94 10 185, przeznaczony do rur z tworzywa sztucznego o średnicy od 6 do 35 mm. Mechanizm zapadkowy oraz odpowiednia geometria ostrza pomagają uzyskać czyste i kontrolowane cięcie.
Przy wyborze warto zwrócić uwagę również na możliwość wymiany ostrza. W narzędziu używanym regularnie jest to istotna zaleta – po zużyciu elementu tnącego nie trzeba wymieniać całego obcinaka.
Czym ciąć rury kompozytowe i wielowarstwowe?
Rury kompozytowe wymagają szczególnej uwagi. Ich konstrukcja może obejmować kilka warstw materiału, w tym warstwę aluminium. Narzędzie powinno więc nie tylko przeciąć rurę, ale również utrzymać ją w odpowiedniej pozycji.
Do takich zastosowań przeznaczony jest między innymi Knipex 90 25 25, umożliwiający cięcie rur kompozytowych i rur z tworzyw sztucznych do średnicy 26 mm. Swobodnie obracający się krążek tnący ogranicza tarcie podczas obracania rury, natomiast elementy prowadzące pomagają wykonać cięcie pod kątem prostym.
W przypadku większych średnic warto wybierać konstrukcje zapewniające stabilne prowadzenie materiału i odpowiednie przełożenie mechanizmu.
A co z rurami falistymi i karbowanymi?
Rura karbowana wymaga zupełnie innego podejścia niż gładka rura instalacyjna. Szczególnie istotne jest to wtedy, gdy wewnątrz znajdują się już przewody elektryczne.
Do takich prac stosuje się specjalne obcinaki do rurek, których konstrukcja pozwala kontrolować głębokość i sposób prowadzenia cięcia.
Przykładem jest Knipex TwistCut, przeznaczony do plastikowych rur karbowanych. W zależności od wersji narzędzie może służyć wyłącznie do obróbki rury albo dodatkowo umożliwiać przygotowanie znajdujących się w niej przewodów.
Więcej na temat tego rodzaju pracy wyjaśniamy w poradniku „Jak ciąć rury karbowane i faliste bez uszkodzenia przewodów?”.
Na co zwrócić uwagę przy wyborze obcinaka do rur?
Pierwszym parametrem powinien być zakres średnic obsługiwanych przez narzędzie. Obcinak musi być dopasowany zarówno do najmniejszych, jak i największych rur, z którymi będzie wykorzystywany.
Drugim elementem jest rodzaj materiału. Informacja „do rur z tworzywa” nie zawsze oznacza możliwość przecinania rur kompozytowych z aluminium lub rur karbowanych.
Warto sprawdzić również konstrukcję ostrza, sposób prowadzenia rury, obecność mechanizmu zapadkowego oraz dostępność części zamiennych. Przy częstym użytkowaniu możliwość wymiany ostrza może znacząco wydłużyć okres eksploatacji całego narzędzia.
Jeżeli głównym zadaniem jest obróbka rur wielowarstwowych, więcej praktycznych informacji znajdziesz również w poradniku „Jak ciąć rury kompozytowe i wielowarstwowe bez deformowania?”.
Obcinak czy nożyce do rur?
Oba rozwiązania mogą być skuteczne, ale sposób pracy jest inny. Nożyce wykorzystują bezpośredni ruch ostrza, natomiast bardziej rozbudowane obcinaki mogą korzystać z zapadki, krążka tnącego, prowadnic albo systemu obracania rury.
Nie należy więc wybierać wyłącznie na podstawie wyglądu narzędzia. Najważniejsze są rodzaj rury, jej średnica oraz częstotliwość wykonywania cięć.
Jeżeli chcesz dokładniej poznać różnice między narzędziami przeznaczonymi do różnych rodzajów rur, zobacz poradnik „Jaki obcinak do rur z tworzywa, kompozytowych i falistych wybrać?”.
Dobierz obcinak do rodzaju wykonywanej pracy
Nie istnieje jeden uniwersalny obcinak idealny do wszystkich rodzajów rur. Do typowych rur z tworzywa dobrze sprawdzają się konstrukcje z ostrzem i mechanizmem zapadkowym, rury kompozytowe wymagają stabilnego prowadzenia podczas cięcia, a rury faliste – narzędzi zaprojektowanych specjalnie do ich karbowanej powierzchni.
Przed zakupem warto więc sprawdzić materiał, średnicę oraz budowę przecinanej rury. Dobrze dobrane narzędzie oznacza szybszą pracę, równiejsze cięcie i mniejsze ryzyko uszkodzenia materiału.
Sprawdź obcinaki do rurek dostępne w NOVAMET i wybierz narzędzie dopasowane do rodzaju oraz średnicy przecinanych rur.
