Gwintowniki

Rodzaje gwintowników – jak wybrać odpowiednie narzędzie do metalu?

Gwintowanie wewnętrzne jest jedną z podstawowych operacji obróbki skrawaniem. Polega na wykonaniu w przygotowanym otworze odpowiednio ukształtowanego rowka śrubowego, który umożliwia połączenie elementów za pomocą śrub, wkrętów maszynowych lub innych części gwintowanych.

Wybór właściwego gwintownika ma znaczenie dla dokładności wymiarowej, jakości powierzchni gwintu i trwałości połączenia. Przy zakupie należy uwzględnić średnicę nominalną, skok i kierunek gwintu, rodzaj obrabianego materiału oraz to, czy praca będzie wykonywana ręcznie, czy maszynowo.

Gwintowniki ręczne metryczne – komplety dwu- i trzyczęściowe

Gwintowniki ręczne metryczne służą do wykonywania gwintów wewnętrznych oznaczanych symbolem M, na przykład M3, M6, M8 czy M12. Stosowane są w warsztatach ślusarskich, podczas montażu konstrukcji, napraw urządzeń oraz wykonywania pojedynczych połączeń gwintowanych.

Wśród narzędzi BMM znajdują się komplety trzyczęściowe DIN 352, takie jak seria 3001, oraz komplety dwuczęściowe serii 3010. Zestaw trzyczęściowy obejmuje zwykle zdzierak, gwintownik pośredni i wykańczak. Poszczególne narzędzia stopniowo kształtują gwint, zmniejszając obciążenie pojedynczego gwintownika podczas pracy.

Gwintowniki ręczne lewe, drobnozwojne i rurowe

Oprócz standardowych gwintowników metrycznych stosuje się również narzędzia przeznaczone do gwintów specjalnych.

Gwintowniki lewoskrętne, takie jak BMM seria 3005, umożliwiają wykonywanie gwintów o lewym kierunku skrętu. Wykorzystuje się je w połączeniach wymagających określonego kierunku dokręcania lub zabezpieczenia przed samoczynnym odkręcaniem w konkretnych warunkach pracy.

Gwintowniki drobnozwojne MF przeznaczone są do wykonywania gwintów metrycznych o mniejszym skoku niż odpowiadające im gwinty zwykłe. Stosuje się je między innymi w mechanice precyzyjnej, budowie maszyn oraz połączeniach wymagających dokładnej regulacji.

Gwintowniki rurowe G, zgodne z odpowiednimi standardami gwintów walcowych BSPP, znajdują zastosowanie w połączeniach elementów instalacyjnych i technicznych. Dobór narzędzia wymaga uwzględnienia oznaczenia gwintu oraz jego geometrii.

Gwintowniki ręczne HSS-Co5 do wymagających zastosowań

Gwintowniki wykonane ze stali szybkotnącej z dodatkiem około 5% kobaltu charakteryzują się podwyższoną odpornością na działanie temperatury podczas skrawania. Przykładem są gwintowniki ręczne BMM serii 3002, przeznaczone do wykonywania gwintów metrycznych.

Zastosowanie materiału HSS-Co5 może być korzystne podczas obróbki bardziej wymagających materiałów, jednak skuteczność narzędzia zależy również od jego geometrii, właściwego smarowania oraz prawidłowej techniki gwintowania.

Gwintowniki maszynowe HSS z powłoką TiN

Gwintowniki maszynowe HSS TiN przeznaczone są do wykonywania gwintów przy użyciu odpowiednich obrabiarek i uchwytów narzędziowych. Powłoka TiN, czyli azotek tytanu, zwiększa odporność powierzchni roboczej na zużycie i może poprawiać warunki skrawania.

Przy doborze gwintownika maszynowego należy zwrócić uwagę na rodzaj otworu, sposób odprowadzania wiórów, obrabiany materiał i zalecane parametry pracy. Inna geometria może być potrzebna do otworów przelotowych, a inna do nieprzelotowych.

Gwintowniki maszynowe HSS-Co5 z powłoką TiCN

Gwintowniki HSS-Co5 TiCN łączą właściwości stali szybkotnącej z dodatkiem kobaltu z powłoką węglikoazotku tytanu. Rozwiązanie to może zwiększać odporność powierzchni narzędzia na zużycie w odpowiednio dobranych warunkach obróbki.

Narzędzia tego typu są wykorzystywane w zastosowaniach wymagających właściwego doboru materiału narzędziowego, geometrii ostrzy i parametrów skrawania. Przed zakupem należy sprawdzić zalecenia producenta dotyczące obrabianych materiałów i rodzaju wykonywanego otworu.

Gwintowniki długie HSS do trudno dostępnych otworów

Gwintowniki długie HSS umożliwiają wykonywanie gwintów w miejscach, w których standardowa długość narzędzia nie zapewnia odpowiedniego dostępu. Stosowane są podczas obróbki elementów z zagłębieniami, w konstrukcjach o utrudnionym dojściu oraz w wybranych pracach produkcyjnych.

Przy wyborze gwintownika długiego należy uwzględnić jego długość całkowitą, długość części roboczej, średnicę gwintu i wymaganą sztywność narzędzia.

Zestawy gwintowników do warsztatu i serwisu

Zestawy gwintowników umożliwiają wykonywanie gwintów o różnych średnicach bez konieczności kupowania każdego narzędzia oddzielnie. W ofercie BMM występują między innymi komplety gwintowników ręcznych DIN 352 oraz zestawy zawierające dodatkowo narzynki i akcesoria do gwintowania.

Przykładem są zestawy BMM serii 1931, 1932 i 1933, różniące się liczbą elementów oraz wyposażeniem. Komplet narzędzi pozwala uporządkować stanowisko pracy i ułatwia dobór odpowiedniego rozmiaru podczas prac montażowych, konserwacyjnych i naprawczych.

Jak dobrać średnicę wiertła pod gwint metryczny?

Przed rozpoczęciem gwintowania należy przygotować otwór o średnicy dopasowanej do rozmiaru i skoku gwintu. W przypadku standardowych gwintów metrycznych stosuje się orientacyjną zależność: średnica wiertła = średnica nominalna gwintu minus skok.

Przykładowe średnice wierteł do typowych gwintów metrycznych:

Podane wartości są typowymi średnicami stosowanymi w pracach warsztatowych. W wymagających zastosowaniach należy uwzględnić rodzaj materiału, wymagania dotyczące gwintu oraz zalecenia producenta narzędzia.

Najczęściej zadawane pytania – gwintowniki

Czym różni się gwintownik ręczny od maszynowego?

Gwintownik ręczny jest przeznaczony do pracy z odpowiednim pokrętłem i umożliwia operatorowi kontrolowanie procesu skrawania. Gwintownik maszynowy jest projektowany do pracy w określonych warunkach obróbki mechanicznej, z uwzględnieniem sposobu odprowadzania wiórów i parametrów pracy.

Co oznaczają zdzierak, pośredni i wykańczak?

Są to kolejne narzędzia typowego trzyczęściowego zestawu do gwintowania ręcznego. Zdzierak wykonuje pierwszy etap skrawania, gwintownik pośredni pogłębia profil, a wykańczak nadaje gwintowi ostateczny kształt.

Kiedy wybrać gwintownik HSS-Co5 zamiast HSS?

Gwintownik HSS-Co5 warto rozważyć w bardziej wymagających warunkach skrawania, szczególnie gdy znaczenie ma odporność materiału narzędziowego na podwyższoną temperaturę. Ostateczny wybór powinien zależeć od obrabianego materiału i zaleceń producenta.

Czym różni się gwint metryczny M od drobnozwojnego MF?

Gwinty M i MF mają metryczny profil gwintu, ale odmiana MF charakteryzuje się mniejszym skokiem niż odpowiadający jej gwint zwykły. Przy doborze narzędzia należy sprawdzić zarówno średnicę nominalną, jak i skok.

Do czego służą gwintowniki lewe?

Gwintowniki lewe umożliwiają wykonywanie gwintów lewoskrętnych, w których dokręcanie odbywa się w kierunku przeciwnym do typowych gwintów prawych. Stosuje się je w określonych rozwiązaniach konstrukcyjnych i mechanicznych.

Jak uniknąć złamania gwintownika?

Należy przygotować otwór o odpowiedniej średnicy, zachować osiowe prowadzenie narzędzia, stosować właściwy środek smarujący oraz kontrolować obciążenie podczas pracy. Istotne jest również prawidłowe odprowadzanie wiórów i dobór gwintownika do materiału.

Czy gwintownikami można naprawiać uszkodzone gwinty?

Gwintownik może służyć do oczyszczenia lub poprawienia lekko uszkodzonego gwintu wewnętrznego, jeśli jego stan na to pozwala. Przy większych uszkodzeniach konieczne może być zastosowanie specjalistycznych metod naprawy, na przykład wkładek gwintowych.

Czy podczas gwintowania trzeba stosować olej?

W wielu zastosowaniach odpowiedni olej lub środek smarująco-chłodzący ogranicza tarcie, poprawia jakość powierzchni gwintu i zmniejsza zużycie narzędzia. Dobór preparatu powinien uwzględniać rodzaj obrabianego materiału oraz zalecenia producenta.

Gwintowniki i narzędzia do obróbki metalu w NOVAMET

W NOVAMET znajdziesz gwintowniki ręczne, maszynowe i specjalistyczne, przeznaczone do wykonywania gwintów o różnych średnicach i skokach. Dobierz odpowiednie narzędzie do rodzaju materiału oraz sposobu pracy i sprawdź również dostępne wiertła do metalu, pogłębiacze i narzynki do wykonywania gwintów zewnętrznych.