Podczas wykonywania głębokich otworów większość użytkowników zwraca uwagę na średnicę wiertła, jego długość czy prędkość obrotową. Tymczasem jednym z najważniejszych czynników decydujących o jakości wiercenia jest prawidłowe odprowadzanie wiórów.
Nagromadzone wióry zwiększają temperaturę pracy, utrudniają skrawanie materiału, mogą powodować zakleszczenie wiertła, a nawet doprowadzić do jego złamania. Dotyczy to szczególnie wierteł przedłużanych DIN 340 oraz extra długich DIN 1869, które pracują na znacznie większej głębokości niż standardowe narzędzia.
Dlaczego odprowadzanie wiórów jest tak ważne?
Podczas wiercenia ostrza wiertła odcinają materiał, tworząc wióry odprowadzane rowkami spiralnymi na zewnątrz otworu.
Im głębszy otwór, tym dłuższą drogę muszą pokonać wióry. Jeżeli nie są skutecznie usuwane, zaczynają gromadzić się wewnątrz otworu, zwiększając opory skrawania i temperaturę narzędzia.
W efekcie wiercenie staje się coraz trudniejsze, a ryzyko uszkodzenia wiertła wyraźnie wzrasta.
Nie wierć całego otworu jednym ruchem
Jednym z najczęściej popełnianych błędów jest próba wykonania całego otworu bez wycofywania wiertła.
Przy głębokim wierceniu zdecydowanie lepiej stosować metodę stopniowego zagłębiania narzędzia. Po wykonaniu części otworu warto wycofać wiertło, usunąć wióry i dopiero kontynuować pracę.
Taki sposób wiercenia znacząco poprawia chłodzenie oraz zmniejsza ryzyko zakleszczenia narzędzia.
Obserwuj wygląd wiórów
Wióry dostarczają wielu informacji o przebiegu wiercenia.
Długie, równomierne i swobodnie opuszczające otwór świadczą o prawidłowej pracy narzędzia. Jeżeli zaczynają się zwijać, blokować w rowkach lub pozostają wewnątrz otworu, warto przerwać wiercenie i oczyścić wiertło.
Ignorowanie tego sygnału często prowadzi do gwałtownego wzrostu temperatury oraz uszkodzenia ostrza.
Odpowiednie obroty ułatwiają usuwanie wiórów
Zbyt wysokie obroty powodują powstawanie większej ilości ciepła oraz utrudniają kontrolę procesu wiercenia.
Przy wykonywaniu głębokich otworów znacznie lepiej sprawdzają się umiarkowane obroty dobrane do średnicy wiertła oraz rodzaju obrabianego materiału.
Dzięki temu wióry są skuteczniej odprowadzane, a narzędzie pracuje stabilniej.
Chłodziwo pomaga nie tylko chłodzić
Wielu użytkowników kojarzy chłodziwo wyłącznie z obniżaniem temperatury.
W praktyce olej lub emulsja do obróbki metalu ułatwiają również przesuwanie się wiórów w rowkach spiralnych oraz ograniczają ich przywieranie do ostrza.
To szczególnie ważne podczas wykonywania głębokich otworów w stali.
Dobierz odpowiednią długość wiertła
Jeżeli do wykonania otworu wystarczy standardowe wiertło DIN 338, nie warto stosować dłuższego modelu.
Wiertła przedłużane DIN 340 oraz extra długie DIN 1869 należy wybierać wtedy, gdy większy zasięg jest rzeczywiście potrzebny. Krótsze narzędzie łatwiej odprowadza wióry, jest sztywniejsze i zapewnia większą stabilność pracy.
Nie spiesz się
Podczas głębokiego wiercenia pośpiech zwykle kończy się problemami.
Znacznie lepiej poświęcić kilka sekund na wycofanie wiertła i oczyszczenie otworu niż ryzykować złamanie narzędzia lub uszkodzenie obrabianego elementu.
Regularne usuwanie wiórów wydłuża żywotność wiertła oraz poprawia jakość wykonywanego otworu.
Podsumowanie
Prawidłowe odprowadzanie wiórów to jeden z najważniejszych elementów skutecznego wiercenia głębokich otworów. Regularne wycofywanie wiertła, odpowiednio dobrane obroty, stosowanie chłodziwa oraz właściwy dobór długości narzędzia pozwalają ograniczyć temperaturę pracy i znacząco zmniejszają ryzyko uszkodzenia wiertła.
W przypadku wiercenia głębokich otworów warto pamiętać, że kilka krótkich przerw na oczyszczenie otworu często pozwala zaoszczędzić znacznie więcej czasu niż wymiana złamanego narzędzia.